a trick of the light : a place for cinephiles

ATOL. WISHLIST for WF BKK: 5 . SHYAM BENEGAL นักทำหนังทางสายกลางจากอินเดีย

โดย . . . ‘กัลปพฤกษ์’  kalapapruek@hotmail.com

 

หลังจากที่ดวงกมลฟิล์มเฮ้าส์เคยจัดฉายหนังสี่เรื่องของผู้กำกับ Shyam Benegal คือ The Seedling (1974) Night’s End (1975) Bhumika (1977) และ Junoon (1978) ในโปรแกรม “INDIAN MELODY: THE BEST OF HINDI  CINEMA: อมตะหนังฮินดูของสี่ผู้กำกับอินเดีย” ไปยังไม่ทันครบปี คอหนังชาวไทยก็กำลังจะมีโอกาสได้ชมภาพยนตร์ของผู้กำกับรายนี้แบบเต็ม ๆ ตากันอีกครั้งในงานเทศกาลภาพยนตร์โลกกรุงเทพฯ ครั้งที่ 6 โดยคราวนี้จะมีผลงานของเขามาให้ได้ชมกันถึง 5 เรื่องด้วยกันคือ Bhumika (1977 ซึ่งทางดวงกมลฟิล์มเฮ้าส์ได้เคยฉายไปแล้ว)  Manthan (1976) Mandi (1982) Samar (1998) และ Zubeidaa (2001)

 

Shyam Benegal นับเป็นคนทำหนังอินเดียฮินดีกลุ่ม Parallel Cinema (หนังอินเดียสะท้อนสังคมเชิงคุณภาพที่สร้างขึ้นเพื่อโจมตีหนังเพลงแนวตลาด) เพียงไม่กี่คนที่ยังคงมีชีวิตอยู่และยังสร้างผลงานอย่างต่อเนื่องยาวนานมาจนถึงปัจจุบัน เขาเกิดที่เมือง Trimulgherry ใน British India และยังมีศักดิ์เป็นลูกพี่ลูกน้องกับ Guru Dutt ผู้กำกับฮินดีระดับตำนาน (และถูกหลงลืมไปเป็นเวลานาน) อีกด้วย

 

Shyam Benegal เริ่มต้นคลุกคลีกับการสร้างงานสารคดีมาตั้งแต่ปี ค.ศ. 1962 แต่กว่าที่เขาจะมีโอกาสได้กำกับหนังเล่าเรื่องขนาดยาวเป็นครั้งแรกก็ปาเข้าไปถึงปี ค.ศ. 1973 ผลงานเด่นสร้างชื่อที่ส่งให้ Shyam Benegal เป็นผู้กำกับในระดับนานาชาติก็คืองานไตรภาคแห่งการกดขี่ชนชั้นล่างอันประกอบไปด้วย The Seedling, Night’s End และ Manthan ซึ่งก็ได้รับการยกย่องให้เป็นงานชุด masterpiece ของเขาเลยทีเดียว เอกลักษณ์สำคัญที่ทำให้หนังของ Shyam Benegal มีความโดดเด่นและแตกต่างไปจากผู้กำกับกลุ่ม Parallel Cinema รายอื่น ๆ ก็คือส่วนผสมของความเป็นหนังตลาดและความเป็นหนังศิลปะซึ่ง Shyam Benegal สามารถปรุงออกมาได้อย่างกลมกล่อมลงตัวยิ่งนัก เขามักแสดงความคิดเห็นแย้งกับผู้กำกับคนอื่น ๆ ว่า หนังศิลปะที่มุ่งสะท้อนภาพความจริงในสังคมนั้นไม่จำเป็นจะต้องนำเสนออย่างเคร่งเครียดจริงจังเสมอไป แต่ผู้กำกับสามารถใส่องค์ประกอบอื่น ๆ เพื่อการดึงดูดใจ เช่น การเล่าเรื่องที่สนุกชวนให้ติดตาม การใช้นักแสดงชื่อดัง หรือกระทั่งการใส่ฉากร้องรำทำเพลงลงไปในหนัง เพื่อให้เนื้อหาสาระที่ผู้กำกับต้องการจะนำเสนอนั้นสามารถเข้าถึงผู้ชมในวงกว้างได้มากขึ้น ซึ่งคุณสมบัติจากสองคู่ขั้วอันนี้ก็ได้รับการสาธิตให้เห็นแล้วว่าเป็นไปได้ในงานภาพยนตร์ที่ให้ทั้งความสนุกสนานและความหนักแน่นมีสาระในเวลาเดียวกันอันน่าทึ่งของ Shyam Benegal

 

นอกจากนี้ ข้อน่าสังเกตอีกอย่างหนึ่งในผลงานหลาย ๆ เรื่องของ Shyam Benegal ก็คือ เขามักจะยกให้ ‘ผู้หญิง’ ได้รับบทบาทเด่นและสำคัญในหนังของเขาเสมอ ผลงานส่วนใหญ่ของเขามักจะเล่าเรื่องราวของสตรีที่อยู่ในฐานะของผู้ถูกกระทำทั้งจากผู้มีอำนาจทางสังคมเหนือกว่าหรือจากการระรานจากบุรุษเพศเองก็ดี ใครที่สนใจอยากสัมผัสเรื่องราวการต่อสู้ของสตรีในสังคมที่ชายเป็นใหญ่ในอินเดียว่าพวกเธอจะต้องประสบกับความหนักหนาสาหัสต่าง ๆ มากมายเพียงไหน ก็คงไม่สามารถมองข้ามภาพยนตร์ชุดของผู้กำกับ Shyam Benegal ซึ่งจะมาร่วมฉายในงานเทศกาลภาพยนตร์โลกกรุงเทพฯ ครั้งนี้ได้ สำหรับงานเทศกาลภาพยนตร์โลกกรุงเทพฯ ในปีนี้จะจัดขึ้นระหว่างวันที่ 24 ตุลาคม – 2 พฤศจิกายน 2551 ณ โรงภาพยนตร์ PARAGON CINEPLEX โดยสามารถติดตามตารางการฉายภาพยนตร์เรื่องต่าง ๆ ได้ที่ http://www.worldfilmbkk.com/

ใส่ความเห็น

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Connecting to %s