a trick of the light : a place for cinephiles

WFFBKK wishlist 8 : UN LAC

เลือกโดย สนธยา ทรัพย์เย็น via FILMSICK


ได้รับสิทธิ์จากท่านเจ้าสำนัก ให้มากระจายข่าวเชียร์ UN LAC หนังใหม่ของPhillippe Grandrieux โดยการคัดลอกบางส่วนจากหนังสือ FILMVIRUS เล่ม 2 ที่ท่านเจ้าสำนัก FILMVIRUS เคยเขียนถึง SOMBRE หนังเรื่องแรก ของGrandrieux ไว้ ดังนี้

‘ มันมีบางสิ่งไม่สะอาด ที่เกือบจะเรียกได้ว่าน่าอายในการคลุกคลีกับหนังอย่าง Sombre บรรยากาศชนิดเอกเทศ ที่อัดแน่นไปด้วยสุญญากาศดิบเถื่อนของสัตว์เลื้อยคลานชนิดหนึ่ง มันกดต่ำจนหายใจไม่ออก คุณไม่กล้าย่างเท้าไปข้างหน้าเพราะทางเดินมืดสลัว นี่ไม่ใช่ความกลัวแบบแตะไหล่สะดุ้ง แบบเดียวกับที่คุ้นเคยกันดีในหนังสยองขวัญทั่วๆไปแน่ๆ’

แถมพกด้วยบางตอนจากบทสัมภาษณ์ของ Grandrieux จากเล่มเดียวกันครับ

‘ที่มาของภาพยนตร์เรื่องต่างๆของผมไม่จำเป็นต้องเกิดขึ้นจากความต้องการที่จะเล่าเรื่อง แน่นอนมีเรื่องราวหนึ่งซึ่งเกิดขึ้น แต่มันค่อยๆปรากฏขึ้นในระหว่างการดำเนินไป ถ้าผมล่วงรู้ได้ก่อนว่าเรื่องใดที่ผมควรจะเล่า ผมเชื่อว่าผมคงท้อใจมากที่จะไม่สามารถทำงานนั้นได้ Sombre ตั้งแต่เริ่มแรก มันเกี่ยวกับการลำดับความรู้สึกเกี่ยวข้องอย่างมากกับสรีระ กับตัณหาราคะ มีความสัมพันธ์บางอย่างกับท้องฟ้า ท้องฟ้าที่พร่ามัวจนเกินไป และจากนั้นก็มีการปรากฏของร่างซึ่งย้อนแสง ดำมืด แล้วก็หายไป ผมพอจะเคยรู้แน่ชัดว่าแสงแบบใด เสียงแบบใดที่ดึงดูดผม จากนั้น ตัวละครตัวหนึ่งซึ่งมีความโหดร้าย และมีความคลุมเครืออยู่ในตัวก็เป็นรูปเป็นร่างขึ้นด้วยการเขียนบทฉากแรกๆต่อมาภาพเงานั้นก็ใกล้เข้ามาและทำให้คุณหวาดกลัว อันที่จริงผมเขียนเรื่องโดยพยายามใช้หลักจิตวิทยากับตัวละครให้น้อยที่สุด เพราะฉะนั้นเราจะไม่รู้ว่าเขามาจากไหน ไม่รู้ว่าเขาค้นหาอะไร มันถูกกำหนดขึ้นเช่นนั้น เหมือนกับสุนัขป่าในเรื่องเล่าต่างๆ’

ถ้านี่ยังไม่พอให้เห็นวิสัยทัศน์ของผู้กำกับแห่งดลกมืดท่านนี้เราขอแถมพกด้วยบทความSombre โดย  FILMSICK

SOMBRE ในโลกมืด

*******************************************************

อารัมภบท

บทความชิ้นนี้เขียนขึ้นจาก -ความเข้าใจเพียงครึ่งเดียว – ที่ผมมีต่อหนังเรื่องนี้ เนื่องจากผมดูหนังเรื่องนี้โดยไม่มีคำบรรยายใดๆ (ตัวหนังแม้จะพูดน้อยมากแต่ก็พูดภาษาฝรั่งเศสครับ ) นอกจากนี้ผมยังไม่สามารถเข้าใจอีกหลายๆนัยยะในเรื่องได้แม้จะหลงติดคิดวนเวียนถึงมัน อยู่เป็นเวลา สองวันเต็ม และพยายามรื้อหาบทความมาอ่านประกอบแล้วก็ตาม ดังนั้น เป้าประสงค์ของบทความชิ้นนี้จึงต้องการเพียงชักชวนให้ไปหาหนังเรื่องนี้มาชม และต้องการตามหาท่านที่มีฉบับบรรยาย(ไทยหรืออังกฤษก็ได้) มาช่วยชี้ทางในการค้นหาครับ

********************************************************

– ่ถ้าอยากเล่าเรื่อง ก็ไปเขียนหนังสือสิ ! ผู้กำกับชื่อดังท่านหนึ่ง(ที่ผมจำไม่ได้ว่าใคร)เคยกล่าวเอาไว้ เมื่อมีการพูดคุยถึงเรื่องภาพยนตร์และการเล่าเรื่อง

หากอำนาจของวรรณกรรม อยู่ที่การเล่าเรื่อง (ไม่ว่าจะโดยวิธีการใด)อยู่ที่การเล่าเรื่อง บางที อำนาจของภาพยนตร์ อาจอยู่ที่การใช้ องค์ประกอบ ของ ภาพ เสียง และ เรื่อง มาประมวลผลรวมเป็นการบันทึก มนุษย์ ทั้งสภาพภายนอก และ ภายในจิตวิญญาณ

และหนังเรื่อง sombre ของ Philippe Grandrieux คือการปะทะสังสรรค์ ระหว่างภาพ และ เสียง และลดทอนคุณค่าของ เนื้อเรื่อง ให้ลงไปอยู่ขั้นต่ำสุด ซึ่งผลลัพธ์คือ การบันทึก โลกมืด วิปริต ที่อยู่ระหว่างความเป็น กวี กับคนบ้า ความรักกับความตาย ความรุนแรง กับความอ่อนหวาน ความสั่นไหวกับความพร่าเลือน แสงสว่างกับความมืด โลกที่อยู่ภายในหัวของชายผู้เป็นฆาตกรโรคจิต! (นี่คือการพบกันของ funny games ของนักทำหนังตบกระโหลก อย่าง Michael Haneke และ Schramn ของผู้กำกับที่หลงใหลในศพ และชิ้นส่วนร่างกายมนุษย์ อย่าง Jorge Buttgereit แล้วเติมความเป็นกวี และแสงสว่างกับความมืดอย่างละนิดละหน่อย )

ส่วนของเนื้อเรื่องนั้น สามารถเล่าจบง่ายภายในไม่กี่ประโยค มันเป็นเรื่องของภายใต้ความมืดมิดที่คลี่คลุม ฌอง นักเชิดหุ่นมือที่มักมองหาโสเภณี สูดดมเส้นผมและอวัยวะเพศ(ซึ่งถูกถ่ายกันจะๆในความมืด) แล้วฆ่าเธอด้วยวิธีที่คล้ายคลึงกับการเชิดหุ่นมือของตน จนกระทั่งเขาพบ แคลร์ และคริสตีน น้องสาวของเธอ แรกทีเดียวเขาคิดจะฆ่าแคลร์ และคริสตีน แต่ทำไม่สำเร็จ สองสาวหนีไปได้ หากแคลร์ย้อนกลับมาโดยไม่ทราบเหตุผล บางทีเธอถูกดึงดูดด้วยความมืดของฌอง ทั้งคู่ร่วมรักกัน (ในบรรยากาศกระอักระอ่วน มืดมิด และอยู่ระหว่าง พลังทางเพศ และพลังการฆาตกรรม ) ฌองไล่เธอไป ลงท้ายด้วยการจากลา และเขายังคงฆ่าต่อไป

ไม่มีเหตุและผลใดๆในเรื่องนี้ ไม่มีที่มาที่ไป ไม่มีสาเหตุ การเริ่มต้น จุดลงเอย ของชายผู้นี้ ไม่มีแรงจูงใจในการกระทำของเขา ไม่มีการสอบสวนจากตำรวจ ไม่มีบริบททั้งทางสังคมและทางจิตวิทยา มีแต่ความบ้าคลั่งผิดเพี้ยน สยองขวัญ และความรัก

หนังถ่ายทำในสภาพที่ราวกับว่าโลกทั้งใบตกอยู่ภายใต้สุริยุปราคา ดวงอาทิตย์ในหนังจะหลบอยู่บนท้องฟ้าที่เต็มไปด้วยเมฆ แม้ในช่วงกลางวัน ภาพก็ยังมืดสลัว และยิ่งรุนแรงขึ้นในตอนกลางคือ ราวกับว่า ฌอง คือผู้ดูดซับความมืดมิดในทุกที่ที่เขาเหยียบย่างไปถึง

หาก ไฉ้หมิงเลี่ยง และโหวเสี่ยวเชี่ยน สะกดคนดูไว้ด้วยการแช่กล้องไว้ในภาพเดิม Philippe Grandrieux กลับหลอกหลอนคนดู ด้วยการปรากฏซ้ำของภาพ ความพร่าเลือน หลุดโฟกัส ความสั่นไหว และ ดนตรีประกอบสุดหลอน จาก Alan Vega (ในฉากหนึ่งเราได้เห็นภาพแสงไฟหน้ารถสาดใส่แนวต้นไม้ในความมืดอย่าสั่นไหวซ้ำๆ พลันแทรกเสียงกรีดร้องของชายคนหนึ่งขึ้นมา หลอกหลอนสุดฤทธิ์)

ในส่วนของเคมีระหว่างฌอง กับ แคลร์ Philippe Grandrieux เคยสัมภาษณ์ไว้ว่าในหนังของเขาความสัมพันธ์ของ แคลร์กับฌองถอดแบบมาจากเทพนิยายกริมม์ (ว่ากันว่าเทพนิยายกริมม์ต้นฉบับที่ไม่ใช่ของดิสนีย์นั้นxxxมเกรียมมาก)เป็นความรักของหญิงสาวกับคนเถื่อน หนังให้ฌองเป็นนักเชิดหุ่นมือให้เด็กๆดู (หนังเปิดฉากแรกด้วยเสียงกรีดร้องของเด็กๆ ตอกย้ำถึงอารมณ์xxxมโหดในมนุษย์ซึ่งซุกซ่อนอยู่ไม่เว้นแม้แต่ในเด็กและนิทานสำหรับเด็ก รวมไปถึงการให้ฌองแอบมองด้วยความพึงใจ และในกระเป๋าของเขาเองก็มีชุดหมาป่าอยู่ ซึ่งหากแคลร์เป็นตัวแทนของนางเอก เจ้าหญิงหรือหนูน้อยหมวกแดง การให้เธอแอบมาลองสวมชุดหมาป่า นอกจากจะแสดงความสนที่เธอมีต่อตัวฌองมันยังพูดถึงด้านมืดของตัวเธอ (หรืออีกนัยยะหนึ่งคือการเข้าไปในท้องของหมาป่านั่นเอง) และภาพลักษณ์ของแคลร์กลับถูกยกให้สูงขึ้น แต่ว่าเป็นในด้านหัวกลับ เมื่อเธอเป็นคนเดียวในเรื่องที่เราไม่ได้เห็นอวัยวะเพศ !และเป็นคนเดียวที่ได้ร่วมรักกับฌอง !

หนังเปิดตัวด้วยภาพเด็กๆกรีดร้อง และปิดตัวด้วยภาพใบหน้าคนเฉยชาที่พากันออกมายืนข้างถนนเพื่อรอดู ขบวนตูร์ เดอ ฟรองซ์ กรีดร้องและเฉยเมย เสียงที่สอดรับกับภาพ(เสียกรีดร้อง) และเสียงที่ไม่สอดรับกัน(เสียงเพลงในตอนจบ) แคลร์จมลงไปใต้กล้อง ขณะที่ฌองแผ่ความมืดออกดับเฟรม กวี และ ความโหดxxxมรุนแรง หนังแกว่งไปแกว่งมาระหว่างขั้วตรงข้ามอย่างสนุกสนาน และน่าตื่นตา กระทั่งเสียงผู้ชมยังตรงกันข้าม บางคนว่านี่คือ ภาพยนตร์ที่ใช้อำนาจของภาพยนตร์ได้ยอดเยี่ยมที่สุด และ บางคนว่า นี่มันเป็นอะไรสักอย่างที่ไม่ใช่ภาพยนตร์

ขั้วตรงข้าม ความมืด ความสว่าง ความคลุมเครือ พร่าเลือน สั่นไหว ปรากฏซ้ำ บางทีนี่อาจเป็นการบันทึก จิตวิญญาณของชายนักฆ่าออกมาได้อย่าง -ถึง- มากที่สุดเรื่องหนึ่ง

f o o t n o t e

ข้อมูลหนังหาได้ที่นี่ครับ

http://www.imdb.com/title/tt0166808/

บทวิจารณ์เด็ดๆเกี่ยวกับหนังครับ

http://home.earthlink.net/~steevee/sombre.html

http://www.sensesofcinema.com/contents/00/1/sombre.html

Advertisements

ใส่ความเห็น

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Connecting to %s